Afstemmings problemen
Afstemming
Afstemmingsproblemen zijn vaak de reden dat (hoog)begaafden en verstandelijk beperkten vastlopen. De samenleving is afgestemd op gemiddeld lerende/intelligente mensen. Dit geldt niet alleen voor het onderwijs, maar ook voor andere organisaties. Gevolg hiervan is, dat mensen met een achterstand of voorsprong zich moeten aanpassen aan de meerderheid van de mensen.
Van jongs af aan
In het onderwijs worden leerlingen vanaf de basisschool gegroepeerd naar leeftijd. Dit wordt het leerstofjaarklassensysteem genoemd. In dit systeem krijgen leerlingen per schooljaar leerstof aangeboden die is afgestemd op de leerbehoeften van gemiddeld lerende / intelligente leerlingen.
Uitgangspunt hierbij is, dat leerlingen van ongeveer dezelfde leeftijd op ongeveer hetzelfde niveau presteren.
Dit uitgangspunt klopt echter niet. Vele onderzoeken tonen aan dat vierjarigen op deelgebieden zelfs wel vier jaar kunnen verschillen in ontwikkelingsniveau (o.a. Mooij, T. & Smeets, E. (1997). Beginkenmerken van leerlingen in de basisschool. Nijmegen: Universiteit Nijmegen/ITS).
Leerlingen met achterstanden of met een voorsprong op hun leeftijdsgenoten hebben vooral op taal, sociaal, emotioneel of cognitief gebied te maken met een niet-passend onderwijsaanbod.
“Wat is groen?” Een voorbeeld van een afstemmingsprobleem (Opname Jan Stap Film )
Verwijzingen en gevolgen
Vanwege de afstemmingsproblemen worden (zeer) makkelijk lerenden nogal eens verwezen naar andere instanties, zoals jeugdzorg, de reguliere gezondheidszorg, maar ook de psychische gezondheidszorg. Velen kampen al van jongs af aan met depressieve en suïcidale gedachten
De problemen en gevolgen hiervan leiden niet alleen tot consequenties voor het welzijn van de betrokkenen en zijn omgeving, maar ook tot hoge maatschappelijke kosten.
Vele van zichzelf zeer makkelijk lerenden ondervinden ook in hun arbeidzaam leven problemen. Denk hierbij aan het ervaren van stress vanwege onvoldoende passend werk, het ontbreken van uitdagingen en het gevoel niet te passen.